ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
264
الطبقات الكبرى ( فارسي )
( 1 ) اسماعيل بن ابراهيم اسدىّ ، از ابن جريج ، از ابو جعفر محمد بن علىّ ( ع ) نقل مىكند كه مىفرموده است * پيامبر ( ص ) سه بار با آب و سدر غسل داده شد و پيراهن در برداشت و از آب چاه غرس از آن سعد بن خيثمة در ناحيهء قبا بر او مىريختند - و پيامبر ( ص ) از آب همان چاه مىآشاميد . و علىّ ( ع ) عهدهدار غسل بود و عبّاس آب مىريخت و فضل پيكر رسول خدا ( ص ) را در بر گرفته و چرخانيده مىگفت : بشتاب و مرا راحت كن كه بند دلم را پاره كردى ، دو بار احساس كردم كه چيزى بر من فرود مىآيد . ابو غسّان مالك بن اسماعيل نهدىّ از مسعود بن سعد ، از يزيد بن ابو زياد ، از عبد اللّه بن حارث نقل مىكند كه * چون پيامبر ( ص ) رحلت فرمود ، علىّ ( ع ) برخاست و در حجره را بست . پس عباس با فرزندان و خاندان عبد المطلّب آمدند و بر در حجره ايستادند و علىّ ( ع ) مىگفت : پدر و مادرم فداى تو باد كه در مرگ و زندگى پاك و خوشبويى . و چنان بوى خوشى بر آمد كه هرگز چنان بويى نبوييده بودند . گويد ، عباس ، علىّ ( ع ) را گفت : رها كنيد گريستن همچون گريستن زنان را و در فكر تجهيز پيامبرتان باشيد . علىّ ( ع ) گفت : فضل را بر من بفرستيد . انصار گفتند : شما را به خدا سوگند مىدهيم كه بهرهء ما را در نظر بگيريد و مردى از ايشان را نام او اوس بن خولىّ كه سبويى در دست داشت به خانه داخل كردند . علىّ ( ع ) پيامبر ( ص ) را غسل مىداد و پارچهاى به دست خود پيچيده بود و بر تن پيامبر ( ص ) پيراهن بود و فضل روپوش را براى او نگه مىداشت و على ( ع ) دست زير پيراهن مىكرد و آن مرد انصارى آب مىآورد . محمد بن عمر [ واقدى ] از عبد اللّه بن جعفر زهرىّ ، از عبد الواحد بن ابى عون نقل مىكند كه مىگفته است * پيامبر ( ص ) در بيمارى ارتحال خود على ( ع ) را فرمود : هنگامى كه مرگ مرا فرا گرفت تو غسلم بده . عرض كرد : اى رسول خدا ( ص ) ، من تاكنون مردهيى را غسل ندادهام . رسول خدا ( ص ) فرمود : اين كار از براى و آماده خواهد شد - يا فرمود : آسان خواهد شد . علىّ ( ع ) مىگفته است پس به غسل پيامبر ( ص ) پرداختم و هر عضوى را كه مىگرفتم ، از من پيروى مىكرد و فضل آن حضرت را در بر گرفته بود و مىگفت : اى علىّ ، بشتاب كه پشتم شكست . فضل بن دكين از سفيان ، از ابن جريج نقل مىكند كه مىگفته است از ابو جعفر ( ع ) [ يعنى حضرت امام محمد باقر « ع » ] شنيدم كه مىگفت * غسل اندامهاى زيرين پيامبر ( ص ) را علىّ ( ع ) بر عهده داشت .